Muğla Yerel Haber

Yeraltında yaşarmıydınız?

Yeraltında yaşarmıydınız?
Ayşe Sönmez
Ayşe Sönmez( ayse_sonmez@hotmail.com.tr )
89 views
29 Mart 2017 - 19:18

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Pekçoğunuzun hayır diyeceği bu yaşam biçimi, Anadolu topraklarında 1500 yılı aşkın süre yaşandı. Karşınızda, Nevşehir, Kaymaklı Yeraltı şehri.

YAZI: AYŞE SÖNMEZ/FOTO: METE SÖNMEZ

Nevşehir. Ortaçağ ve Yeniçağ’da Seandos, Nissa ve Muşka olarak anılan, bugün dünyanın Ürgüp ve Ihlara Vadisi gibi bölgeleri ile tanıdığı İç Anadolu‘daki bu tarihi kentin en önemli özelliği kuşkusuz, Yeraltı Şehirleri.

M.Ö.3000 yılına dayandığı inanılan ve 1500 yılı aşkın süre yaşamın sürdüğü belirlenen yeraltı şehirlerinin Nevşehir il genelinin büyük bölümüne kadar gittiği belirtiliyor. Geçmiş savunma amacıyla yapılan yeraltı şehirlerinde binlerce kişinin yaşadığı da tarihçilerin belirlediği bir başka konu.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Doğa olarak yeşilin pek gözükmediği il genelinde toprak rengi hakim. Evlerinin de birçoğu halen buraya özel çıkan topraktan yapılan malzemelerle inşaa edilmiş. Nevşehir il genelinde gezdikçe Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinden kalma han ve hamamlara da sıkça rastlanıyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Yeraltı Şehirleri’nin en önemli merkezi konumundaki ilde yaşam mağaralardan zamanla mağara girintilerine yapılan evlere kaymış. Benim gördüğüm evlerin birçoğunda ise yaşam yok. Yaşam günümüzdeki betonarme şehirlere kaymış durumda.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Derinkuyu, yeraltı şehirlerinin bulunduğu ilçeler arasında ilk akla gelen. 2buçuk kilometre karelik bir alana yayılan yeraltı şehri, 18-20 kattan oluşuyor ve 100 metreden fazla derinliğe iniyor. 52 havalandırma bacası bulunan tüneller, yüzlerce odada 20bin kişinin yaşayabileceği bir yeraltı şehri. Günümüzde ise bu şehrin sadece %10’luk kısma açılabilmiş durumda. Yeraltı şehirlerinin bir başka bulunduğu bölgede Kaymaklı.

Nevşehir ile Derinkuyu arasında kalan, Nevşehir’e 20 km., Derinkuyu’ya ise 40 km.mesafede bulunan Kaymakamlı yaklaşık 4500 nüfusa sahip bir kasaba. İlçede bulunan yeraltı şehrinin birçok bölümü halen açılmamış durumda ve iddialar göre bu şehir yerin altında, Derinkuyu’daki yeraltı şehrine bağlanıyor.

Kaymaklı’daki Yeraltı şehrinin girişindeki geniş alanda sizi alışveriş mağazaları karşılıyor. İsterseniz burada buraya özgü süs eşyaları başta olmak üzere çeşitli ürünleri alabiliyorsunuz.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Giriş ücretli. M.Ö. 3000 yılında yapıldığı bu yapıya girmek için 30 tl (2016) ücret ödemeniz gerekiyor. Hititler Dönemi’nde yapılmış olan bu şehir 8 kattan oluşuyor. Tabii ki çok az bir bölümünü gezebiliyorsunuz. İlk 2 katı erken dönemde yapılan şehrin, sonraki katları ise Roma ve Bizans dönemlerinde yapıldığı tahmin ediliyor. Tüf kayalara oyulmuş olan şehrin, 4 katı ışıklandırılmış durumda.

Geziye başlamadan önce küçük bir uyarı. Gezinizde kırmızı çizgileri takip etmeniz gerekiyor. Yoksa kaybolabilir, yada olduğunuz yerde devamlı dolaşabilirsiniz. Mavi oklar çıkmak için. Tabii, kalp, yüksek tansiyon ve astım hastaları için riskli olan bu gezi, dar ve kapalı alan fobisi olanlar içinde hiç uygun değil.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Gezi en az 30 dakika sürüyor. Şehirde ilerledikçe, kayaların oyulması ile iç içe bu şehirde 1500 yılı aşkın süre insanlar nasıl yaşamış diye düşünmeden edemiyor insan.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Her ulaştığınız bölgenin devamında yeni bir oda veya geçit bulunuyor. İleriye doğru bakınca ise daha bir sürü oyuk ve odacığın olduğunu görebiliyorsunuz.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Kaymaklı Yeraltı Şehri’ni en iyi anlatan fotoğraflardan bir tanesi. Bulunduğunuz bölgeden aşağıya bakınca 2 kat net bir şekilde gözükebiliyor. Ancak başta da belirttiğim gibi 8 katlı bu şehrin ancak 4 katına ulaşabiliyorsunuz.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Günümüzde birçok alana ulaşım sağlanabilsin diye merdiven yapılmış. Ancak halen bozulmamış merdivenleri de görmek mümkün. Tabii buralardan inmek zor ve tehlikeli. Çünkü kayalar zamana ancak bu kadar dayanabilmiş ve kayma riskiniz bulunuyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Kaymaklı Yeraltı Şehri’nde bir topluluğu geçici olarak yaşatabilecek gerekli barınma şartlarına uygun birçok alan bulunuyor. İşte onlardan bir tanesi, “Oturma Odası”. Bu gözlerin ise ne için yapıldığı ile ilgili bir açıklama bulunmuyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Solda ve sağda odalar ve karşıda bir başka bölüme geçiş bulunuyor, zeminde bulunan ızgaradan ise alt kat gözüküyor. Duvarlardaki kırmızı ve mavi oklar ise başta da belirttiğim gezi rotanızı belirliyor. Bu okları dikkat etmeniz cidden önemli.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Bölümler arasında geçmek bazen cidden zor. Çok dar ve alçak. Ancak o zamanki insanların kayaları bu şekilde açması insanda hayranlık uyandırıyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Yerin metrelerce altında bulunan bu şehirlerin kuşkusuz en büyük sorunu hava. O zamanki insanlar bunlara da çözüm bulmuşlar ve çok sayıda havalandırma bölümleri açmışlar. Yüzeye kadar ulaşan bu deliklerden gelen havalar sayesinde de burada binlerce yıl insanlar yaşayabilmiş.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Havalandırma deliklerinin zemini ise gözükmüyor. Metrelerce aşağıya gidiyor. Buda Yeraltı şehirlerinin ne kadar derine gittiğine dair küçük bir ipucu veriyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Yeraltı şehrinde dar koridorlarla birbirlerine bağlanan, oda ve salonların yanı sıra, şaraphane, su mahzenleri, mutfak ve erzak depoları gibi birçok alan  bulunuyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Yeraltı şehrine herhangi bir noktadan ışık girmiyor. Yani normal hali ile zifiri karanlık bir ortam. Önceki fotoğraflarda gördükleriniz fotoğraf makinesinin flaşı’nın yardımı ileydi ancak gerçekte şehirde görebildiğiniz bu. Yapılan ışıklandırmalar ancak bu kadar aydınlatabilmiş.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Tarihçelere göre insanların savunma amacıyla yaşadığı Yeraltı Şehirlerinin birçok bölümünde bu silindir kapıları görmeniz mümkün. Bunların amacı içeri giren düşmanların her bölüme girişini önlemek.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Fotoğrafın çekildiği alanın alt katındayım. Ve aşağıdaki insanlar benim bir alt katımda. Yani birçok alanda bulunduğunuz bölümden aşağıya doğru baktığınızda 2-3 katlık bir bölümü rahatlıkla görebiliyorsunuz.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Çıkışa yakın olan bu bölüm atların bağlandığı ve yemlendiği bölüm.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Fotoğrafı çektiğimiz alan çıkış noktamız. Karşımızda ise yeni Kaymaklı. O gördüğünüz evlerin altı aslında tamamen yeraltı şehri.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Yeraltı şehrinden sonra Derinkuyu’ya geçiyoruz. Derinkuyu’da gözüken bu yapı ilk bakıldığında ne olduğu anlaşılmıyor. Ancak bu “Park Camii”. Mimarisi-Heykeltraş Hakkı Atamoğlu’nun 1980’li yılalrda yaptığı cami günümüze dek yapılmış en sıradışı camiiler arasında yerini alıyor. Bir iğneyi andıran minaresi ve köşeli cami yapısı ile Derinkuyu’nun simgeleri arasında bulunuyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Ve kilise. Eski bir Rum yerleşkesi olan Derinkuyu tarafında öğrendiğime göre çok sayıda kilise bulunuyor. Bunlar, Durmuş Kadir Kilisesi, Yusuf Koç Kilisesi, El Nazar Kilisesi, Meryem Ana Kilisesi, Rahibeler ve Rahipler Manastırı, Karanlık Kilise, Üzümlü Kilise, Aziz Basil Şapeli.

Derinkuyu’daki Aziz Theodoros kilisesi’de bugün halen ayakta kalan yapılardan.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Kilisenin batı taraftaki giriş kapısı üzerindeki kitabede, yapının Osmanlı Padişahı Abdülmecid’in  izni ile Derinkuyu’da (Malakopia) yaşayan Hıristiyanlar tarafından 15 Mayıs 1858 yılında yapıldığı belirtiliyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

200 yıla yakındır ayakta kalan bu yapıya ne yazık ki toplumumuz yine imzasını atmış. Bu tarih mirası kilisenin pekçok noktasında ne yazık ki duvar yazıları bulunuyor.

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Nevşehir Kaymaklı Yeraltı Şehri

Ve son olarak bu ilginç Atatürk Heykeli.
Ortadoğu’nun en yüksek Atatürk Heykeli özelliğini taşıyan Derinkuyu Kültür Park’taki bu ilginç Atatürk Heykeli 1966’da yapılmaya başlamış ve 4 yılda tamamlanmış. Zamanın Belediye Başkanı Hakkı Atamulu’nun döneminde yaptırılan ve Atatürk’ü Mareşal Üniforması ile gösteren heykel 9 metre 15 santimlik ihtişamlı boyu ile de dikkat çekiyor. Heykel halen Türkiye’nin en büyük Atatürk Heykeli konumundaymış.

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT
Yorum Yok

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.
Sorumluluk Reddi

Muglayerelhaber.com haber içerikleri kaynak gösterilmeden alıntı yapılamaz, kanuna aykırı ve izinsiz olarak kopyalanamaz, başka yerde yayınlanamaz.