Yalı Çapkını Dalyan kanallarında - Muğla Yerel HaberMuğla Yerel Haber

18 Ocak 2021 - 22:54

Yalı Çapkını Dalyan kanallarında

Yalı Çapkını Dalyan kanallarında
Son Güncelleme :

20 Eylül 2017 - 20:03

91 views

Muğla’nın doğal güzellikleriyle ön plana çıkan Dalyan Kanalı ve Akyaka Kadın Azmağı’nda elektrikli tekne projesinin ilki, Akyaka Kadın Azmağında çalışacak olan Yalı Çapkını Dalyan da suya indirilerek tanıtımı yapıldı. Dalyan ve Akyaka da çalışacak yeni tekneler hem gürültü kirliliğini ortadan kaldıracak, hem de altı cam olacağı için yolcular suyun içindeki canlıları görebilecek.

Yalı Çapkını Dalyan kanallarında

Çevre ve Orman Bakanlığı ile Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 5 yıl içinde elektrikli tekneye geçiş zorunluluğu getirdiği Akyaka Kadın Azmağı ile Dalyan Kanalı’nda sefer yapan tekneler, güneş enerjisi ve elektrikli motorlu tekneye dönüştürülecek. Valilik, Kaymakamlık, Sivil Toplum Kuruluşları ve Tekne Kooperatifi ‘nin projeyi kabul etmesinin ardından yapım aşaması tamamlanan Yalıçapkını geçtiğimiz gün Dalyan kanalında suya indirildi. Projeyle hem gürültü kirliliğinin önüne geçilecek, hem de azmak ve kanalda yaşayan canlıların rahatsız olmaması sağlanacak.

LİTYUM AKÜ’YÜ KENDİMİZ ÜRETİYORUZ

Burada iki ayrı modelde tekne planladıklarını belirten Emek Marin sahibi Özdeyiş Çakır “Bir tanesi Yalıçapkını, diğeri Su samuru. İkisi de oğlum Kıvanç Çakır tarafından tasarlanmış durumda. Tekneler engellilere yönelik, zemininde cam var, ayrıca görüntüler kapalı devre tv yayını olarak da yayınlanacak. Valilik, Kaymakamlık, Akyaka’daki Sivil Toplum Kuruluşları ve Tekne Kooperatifi ile bir araya gelindi ve proje hakkında bilgi verildi. Ardından da proje kabul edildi. Şu anda yapımı tamamlanan Yalıçapkını’nı suya indirmenin gururunu yaşıyoruz” dedi.

Yalı Çapkını Dalyan kanallarında

Bu proje için 3 yıl araştırma yaptıklarını belirten Özleyiş Çakır, “Akyaka’da 1 yıl yaz-kış olmak üzere Üniversite ile birlikte suyun debisini ölçtük. En çok Kasım’da akıyor. En büyük köşe noktalarında, daraldığı yerlerde 2,8-3,2 arası gezen bir debi var. Bizim yaptığımız teknede kullandığımız lityum akü, kullandığımız elektrik motoru manyetik motorlar, torku yüksek motorlar 28 beygir dizel motorun enerji kaybı ve torklarını biliyorsunuz. Bunun karşısında 10 beygirlik elektrik motor, 28 beygirlik dizel motoru çekme gücüne sahip. Akyaka’da 28 beygirden fazla motor kullanamaz kuralı var. Biz 10 kv’lık motor dahi kulansak onların gücünden daha iyiyiz. Bunun ana hesaplamaları yapıldı” dedi.

Dalyan’daki tekne projesi ile ilgili de bilgi veren Özleyiş Çakır, “Daha önce Dalyan’da denenen aküler istasyon akülerdi. 15 kv’lık lityum akünün ağırlığı 275 kg, 5 kv’lık istasyon akünün ağırlığı 1800 kg. 15 kv’lık istasyon akü koyduğumuzda teknenin yüzme şansı kalmıyordu. Bu yüzden Lityum aküye önem verdik. Lityum akü ile elimizde çok güzel gücümüz var. Antalya Serbest Bölgede, arabaların dönüşümünde 3 yıldır çalışılıyor ve bu arkadaşlarla yanyana çalışıyoruz. Lityum Akü’yü kendimiz Türkiye’de üretiyoruz” dedi.

DALYAN’DA KATAMARAN TASARLADIK

Aynı sistemi Oceonvolt gibi firmaların 3 misli rakam istediğini belirten Özleyiş Çakır, “Bu ürünü rahatlıkla dışarı satabilecek teknolojiye sahibiz. 3 yıldan bu yana tekniğin en iyisini bulduk. Yaptığımız tüm görüşmelerde bize sunulanlardan daha iyisi” dedi.

Yalı Çapkını Dalyan kanallarındaDalyan’da teknelerin 12 metre uzunluğunda olduğunu belirten Çakır, “Düşündüğümüz 2 tane ana nokta var. Korunan canlıları öne çıkarmak birinci hedefimiz. Teknenin figürlerini, korunan canlılarda öne çıkarmak istedik. Altında da enerjiyi nasıl tasarruf ederiz diye düşündük. Dalyan’da kanalın genişliği, rahat hareket etme imkanı, daha çok enerjiye ihtiyaç olabileceği gibi durumları göz önüne aldık. Dalyan’daki mevcut tekneler piyade. Piyadelerde hiç kullanılmayan çok büyük bir gövde hacmi var. Yazın çeket giymek gibi birşey bu. Bunu ne yapabiliriz dedik. Yolcu güvenliği dedik, 2 motorlu bir gövde yaptık yani katamaran yaptık. Sürtünme katsayısını düşürdük. O gövdenin üzerinde aküyü istediğimiz alana yerleştirebiliriz, hem de dengemizi sağlıyor. Dalyan’ın çıkışında her zaman boğazdan çıkarken teknelerin altı vurur. Bundan da kurtulmak için bu katamaran olmak zorundaydı. Su kesimi yolcu ile birlikte 60 cm’yi geçmeyecek” dedi.

Dalyan’daki teknelerin tente problemi olduğunu belirten Özleyiş Çakır, “Her yıl tente problemi var Dalyan’da. Standart yok, bizim zaten tenteyi ihtiyacımız var. Gövdesini oraya, kafasını oraya yapalım. Kışlığa çevrilebilsin, güneşten ısınsın, enerjimiz çok, devamlı şarj olabilecek. İçerdeki buzdolabı sistemlerini, led’le aydınlatmasını sağlasın. Çok ucuz maliyetle bunları yapacağız” dedi.

EN AZ 20 YIL SORUN ÇIKARTMIYOR

Teknenin üretiminin sorun olmadığını belirten Özleyiş Çakır, “Dalyan’da bizimle ilk protokolü yapan Çandır Kooperatifidir. Mevcutta 10 yemekli tekne var. Onun haricinde 364 tane tekne bulunuyor. Ayda 20 tane tekne üretilir. Mevcut teknelerin yıllık ne kadar egsoz emisyonu, yaktığı yakıt gibi ilgili ve gerekli çalışmayı yaptık, Bakanlığa gönderdik. Akyaka’ya göre biraz daha zaman alacak, öncelikle insanların kafasındaki düşüncelerini değiştirmesi lazım” dedi.

7 kv’lık enerji ile Akyaka’daki akıntıyı rahatlıkla geçebildiklerini belirten Özleyiş Çakır,“Yazılımlarımız hazır, herşeyi hazır. Şu anda Antalya’da yapılan arabaların dönüşümü, geçen ay son testinde tek şarjda 345 km.yol yaptı. Hedef 450 km. bunu yapmak için uğraşılıyor, onun ardından araçlar piyasaya sunulacak. İşte bizim kullandığımız teknoloji de bu. Bu teknelerin bir başka büyük avantajı ise uzun ömrü. En az 20 yıl herhangi bir sorun çıkartmıyor” dedi.

Alpin Garden